Zgodnie z Ustawą Zasadniczą zadaniem partii politycznych jest współudział w tworzeniu woli politycznej narodu. Wystawianie kandydatów do sprawowania funkcji politycznych i organizowanie kampanii wyborczych zyskuje przez to rangę zadania konstytucyjnego. Z tego powodu partie otrzymują od państwa rekompensatę kosztów powstałych podczas kampanii wyborczej. Praktykowany po raz pierwszy w Niemczech Zwrot kosztów kampanii wyborczej jest obecnie przyjęty w większooeci demokracji. Tworzenie partii politycznych musi zgodnie z Ustawą Zasadniczą być zgodne z zasadami demokracji (demokracja członkowska). Oczekuje się, że partie będą opowiadać się za zasadami państwa demokratycznego.
Partie, których przekonania budzą wątpliwooeci, mogą – ale nie muszą – otrzymać zakaz działalnooeci na wniosek rzą- du federalnego. Jeżeli rząd federalny uzna taki zakaz za stosowny ze względu na niebezpieczeństwo, jakie partie te stanowi ą dla systemu demokratycznego, może jedynie wnioskować o wydanie zakazu. Sam zakaz może wydać wyłączenie Federalny Trybunał Konstytucyjny. Zasada ta zapobiega zakazywaniu przez partie rządzące partii, która mogłaby im przeszkadzać w politycznym współzawodnictwie. Partie rządowe wolą zwalczać partie niedemokratyczne w ramach zgodnego z regułami współzawodnictwa. W historii Republiki Federalnej Niemiec toczyło się niewiele postępowań o zakaz partii, jeszcze mniej wydano samych zakazów. Ustawa Zasadnicza w sposób uprzywilejowany traktuje partie polityczne. Ale w swej istocie są one formą wyrazu społeczeństwa. One ponosz ą wszelkie ryzyko związane z porażką w wyborach (Wybory), odpływem członków oraz sporami w kwestiach personalnych i merytorycznych.
Niemiecki system partyjny jest przejrzysty. Do roku 1983 w Bundestagu zasiadały wyłącznie partie, które weszły do niego już w 1949 roku w wyniku pierwszych wyborów do parlamentu: partie unijne, SPD oraz FDP. Partie unijne, nale- żące do grupy partii chrzeoecijańskich demokratów, występują na terenie całych Niemiec – z wyjątkiem Bawarii – jako Unia Chrzeoecijańsko–Demokratyczna(CDU). Tylko w jednym kraju związkowym – Bawarii – CDU rezygnuje z kandydowania, pozostawiając pole do działania mocno z nią związanej Unii Chrzeoecijańsko-Społecznej (CSU). W Bundestagu posłowie obu partii połączyli się na trwałe we wspólną frakcję parlamentarn ą.
Socjaldemokratyczna Partia Niemiec (SPD) stanowi drugą wielką siłę niemieckiego systemu partyjnego. Należy ona do europejskiej rodziny partii socjaldemokratów i demokratycznych socjalistów. CDU/CSU i SPD uważane są za partie masowe, co oznacza, że zyskały w przeszłooeci poparcie szerokiego przekroju elektoratu (Elektorat). Obydwie mają zasadniczo pozytywny stosunek do państwa socjalnego i gwarantowanych przez niego dochodów dla osób starszych, chorych, upooeledzonych i bezrobotnych. Partie CDU/CSU integrują przeważnie warstwy osób pracujących na własny rachunek, właoecicieli ma- łych zakładów i przedsiębiorców, SPD jest związana ze związkami zawodowymi
Wolna Partia Demokratyczna (FDP) należy do rodziny liberalnych partii europejskich. Jej polityczne kredo to jak najmniejsza ingerencja państwa w sprawy rynku. FDP nie jest partią masową; cieszy się przede wszystkim poparciem warstw o wyższych dochodach i wykształceniu.
Partia Sojusz 90/Zieloni, zwana krótko „Zieloni“, której założenie sięga 1980 roku, była pierwszą nowo założoną partią po 1949 roku odnoszącą trwałe sukcesy. Zieloni należą do europejskiej rodziny partii zielonych i partii ekologicznych. Charakterystyczną cechą ich programu jest połączenie gospodarki rynkowej z nakazami ochrony przyrody i oerodowiska, nad przestrzeganiem których powinno czuwać państwo. Tak- że i ta partia reprezentuje raczej dobrze zarabiających i ponadprzeciętnie wykształconych wyborców.
Wraz ze zjednoczeniem na scenie politycznej Republiki Federalnej Niemiec pojawiła się Partia Demokratycznego Socjalizmu (PDS). Partia ta wyłoniła się w 1989 roku z SED - socjalistycznej partii byłej Niemieckiej Republiki Demokratycznej i przeobraziła w partię demokratyczną. Początkowo odnosiła sukcesy wyłącznie w pięciu wschodnich krajach związkowych, na terenie byłej NRD. W wyborach do Bundestagu w 2005 roku z listy PDS kandydowali członkowie nowo utworzonej i uczestniczącej dotychczas w jednych wyborach do Landtagu partii Alternatywa Wyborcza – Praca & Sprawiedliwooeć Społeczna (WASG). PDS występowała już wtedy pod nazwą Partia Lewicowa.PDS. W czerwcu 2007 roku obie partie połączyły się tworząc Lewicę (Die Linke).