Globalleşme Alman bilimi ve yüksek öğrenim dünyasını da yeni ve zorlu görevlerle karşı karşıya getirdi. Siyasetçiler ve üniversiteler bir dizi reforma girişerek, üniversite sisteminin uluslararası rekabet ortamına uyum sağlayacak yönde yenilenmesi çalışmalarına yöneldiler. Bakelorya ve master gibi kademelendirilmiş mezuniyet dereceleri sistemine geçiş olsun, öğrenim katkı payları ve eleme sınavları olsun, özel akademik olanakların sunulması ya da yüksek okullarla üniversite dışı kurumlar arasındaki stratejik ortaklıkların yoğunlaştırılması olsun, bir şey açıkça kendini gösteriyor: Eğitim sistemi büyük bir değişimden geçiyor.
Reformların amacı, sertleşen uluslararası rekabet karşısında Almanya’daki araştırma ve öğretimi güçlendirmek. Değişen yüksek öğretim yasaları yapılanmada üniversitelere daha fazla serbesti tanıyor. Kendini kanıtlamış öğretim üyelerine performanslarına orantılı ödeme öngörülüyor. Ünlü üniversiteler, profillerini netleştirmeye çalışıyorlar. Ayrıca yüksek öğretim kurumlarının kalitesi ve ne kadar tercih edildikleri üzerine yapılan üniversiteleri derecelendirme çalışmaları da (ranking) rekabeti hızlandırıyor.
2006 yılında Alman üniversitelerinde ileri teknoloji araştırmalarının desteklenmesi amacıyla başarılı şekilde uygulamaya konan Mükemmellik İnisiyatifi de bu amaca hizmet ediyor.
Mükemmellik İnisiyatifi’nin organizasyonunda ana sorumluluk ana finansör olan Alman Araştırma Topluluğu’na (DFG) ait. Uzmanlardan oluşan bağımsız bir jüri tarafından seçilecek üniversiteler 2017 yılına kadar yaklaşık 2,7 milyar Avroluk bir ödenekten faydalanabilecekler. Mükemmellik İnisiyatifi, yalnızca üniversiteler bünyesinde bulunan değil, farklı üniversiteler arasında, üniversite dışı araştırma kuruluşları ve iş dünyasından kuruşlar bünyesindeki araştırma olanağı sunan yeni yapılanmalara ve disiplinler arası işbirliğine sağladığı destekle de büyük yapısal bir etki yaratmayı başardı.
Bu parayla bilim alanında yetişen yeni kuşaklara yönelik mezuniyet sonrası okulların, belli araştırma kollarında kurulan üstün başarı merkezlerinin (mükemmellik kümeleri) ve belirlenen dokuz seçkin üniversitenin araştırma profilinin teşvik edilmesi amaçlanıyor. Seçkinlik sıfatı verilen üniversiteler Münih’teki LMU ve TÜ, Karlsruhe TYO, Aachen RTWH ile Konstanz, Göttingen, Freiburg ve Berlin Hür Üniversitesi. “Bilimin deniz fenerleri” olarak anılan bu kuruluşların araştırmalarıyla uluslararası alanda ışıldaması hedefleniyor.