Adwokat integracji europejskiej

Unia Europejska
Unia Europejska GettyImages/Echo
Niemcy należą do państw założycielskich Unii Europejskiej i również w trudnych czasach opowiadają się za spójnością Europejczyków.

Żaden kraj w Europie nie ma więcej sąsiadów niż Niemcy. Niemcy dzielą swoje granice z dzie­więcioma państwami, z których osiem należy do Unii Europejskiej (UE). Integracja europejska, ­jedna z najbardziej imponujących politycznych historii sukcesu, tworzy dla Niemiec podstawę pokoju, bezpieczeństwa i dobrobytu. Jej dalszy rozwój i wzmacnianie, zwłaszcza w kompleksowych i niejednokrotnie kryzysowych warunkach, ­stanowi centralne zadanie niemieckiej polityki zagranicznej. Historyczny projekt UE, rozpoczęty we wczesnych latach 50-tych, obejmuje dzisiaj ponad pół miliarda obywateli Unii w 28 krajach członkowskich. Niemiecka polityka europejska stała się na wszystkich etapach ­europejskiego pojednania siłą ­napędową i aktywnie współkształtowała proces zrastania się Europy po zakończeniu konfliktu Wschód-­Zachód. W ramach integracji europejskiej ­stworzony został największy wspólny rynek, charakteryzujący się czterema podstawowymi swobodami, sformułowanymi w Traktatach Rzymskich (1957): swoboda przepływu towarów między państwami UE, swoboda przepływu osób, ­swoboda przepływu usług na obszarze UE oraz swoboda przepływu kapitału.

picture alliance/chromorange

­Rozmiar i osiągnięcia ­gospodarcze wspólnego rynku ­europejskiego czynią z UE głównego aktora gospodarki światowej. Na rok 2018 w składającej się z 19 państw strefie euro Międzynarodowy Fundusz Walutowy przewiduje wzrost gospo­darczy w wysokości 2,2 proc. Niemcy jako najsilniejsza gospodarka narodowa w UE ponoszą szczególną odpowiedzialność przede wszystkim w fazach przemian gospodarczych i społecznych. Można było to zauważyć podczas kryzysu finansowego i kryzysu zadłużenia. Państwa strefy euro utworzyły fundusz ratunkowy, Europejski Mechanizm Stabilizacji (ESM). W ścisłej współpracy z Francją i pozostałymi państwami członkowskimi rząd niemiecki zamierza dalej wzmacniać 
i reformować strefę euro, aby euro mogło lepiej stawić czoła kry­zysom.

Przyjaźń niemiecko-francuska motorem 
napędowym pojednania europejskiego

Równolegle do integracji europejskiej Francja i Niemcy budowały po drugiej wojnie światowej intensywne partnerstwo, które dzisiaj często traktowane jest jako model pojednania dwóch narodów. Obydwa kraje należały w 1957 roku 
do sześciu członków-założycieli Europejskiej Wspólnoty Gospodarczej (EWG), centrum dziesiejszej UE. Przyjaźń niemiecko-francuska, ugruntowana w 1963 podpisaniem Traktatu ­Elizejskiego, wspierana jest przez ścisłe stosunki między społeczeństwami cywilnymi a licznymi instytucjami niemiecko-francuskimi. Obydwa kraje porozumiewają się inten­sywnie w sprawach polityki ­europejskiej i zagranicznej i w ramach wspólnych inicjatyw wciąż przyczyniają się do dalszego konstruktywnego rozwoju polityki ­europejskiej.

Młodszym elementem europejskiego procesu pojednania jest współpraca niemiecko-polska. Pojednanie z Polską przyniosło pierwsze sukcesy w latach 70-tych XX wieku w kontekście polityki wschodniej kanclerza federalnego Willy´ego Brandta. Kontynuowana była ona poprzez uznanie wspólnej granicy na mocy umowy „2+4“ w sprawie zewnętrznych aspektów ustanowienia ­jedności niemieckiej w 1990 roku oraz podpisanie w tym samym roku ­traktatu granicznego i zinstytucjonalizowana w niemiecko-polskim traktacie o dobrym ­sąsiedztwie z 1991 roku. ­Partnerskie stosunki z Francją i Polską zostały ­połączone w trój­stronnym formacie „Trójkąta ­Weimarskiego“.

Więcej znaczenia globalnego poprzez 
wspólne działania europejskie

Wraz z wejściem w życie traktatu lizbońskie­go w 2009 roku Wspólna Polityka Zagraniczna i Bezpieczeństwa (WPZiB) została silniej zinstytucjonalizowana. Wysoki Przedstawiciel Unii do Spraw Zagranicznych i Polityki Bezpieczeństwa, który przewodniczy Radzie Ministrów Spraw Zagranicznych, pełni jednocześnie funkcję wiceprezydenta Komisji Europejskiej. Od 2014 roku urząd ten sprawuje Włoszka Federica Mogherini. W sprawach WPZiB podlega jej ­również reprezentacja UE na zewnątrz. Wypełniając swoje ­zadania opiera się ona na Europejskiej Służbie Działań Zewnętrznych (ESDZ). Dzięki tym instytucjonalnym zmianom UE wyraźnie zwiększyła swoją prezencję i efektywność na arenie międzynarodowej. Wspólna ­polityka bezpieczeństwa i obrony (WPBiO) zapewnia UE niezbędne zdolności operacyjne do skutecznego zarządzania kryzysowego. Do tego celu wykorzystywane są środki cywilne 
i wojskowe. W perspektywie długoterminowej planuje się utworzenie Europejskiej Unii ­Bezpieczeństwa i Obrony (ESDU).

Napływ uchodźców i migrantów do Europy, zwłaszcza w latach 2015 i 2016, to zagadnienie ogólnoeuropejskie, na które Niemcy i partnerzy poszukują trwałej odpowiedzi. „Europejski Program w zakresie Migracji” Komisji Europejskiej przyniósł już dzięki takim środkom, jak zawarte w marcu 2016 r. porozumienie turecko-unijne, partnerstwa na rzecz migracji z państwami afrykańskimi, z których pochodzą uciekinierzy, oraz z krajami tranzytu, walka z przemytnikami, konkretne rezultaty: liczba nielegalnych przekroczeń granicy na ważnych szlakach migracyjnych ­spadła w 2017 r. w porównaniu do 2016 roku 
o 63 procent. W sprawie bardziej sprawiedliwego rozdzielenia azylantów w UE nadal potrzebne jest jednak solidarne rozwiązanie o długotrwałym charakterze. W ramach zapobiegania kryzysom i pomocy humanitarnej Niemcy bardzo intensywnie pracują nad zwalczaniem przyczyn, które zmuszają ludzi do ucieczki. Ważną rolę odgrywa również przekazywanie uświadamiających informacji: i tak Ministerstwo Spraw Zagranicznych Niemiec i placówki dyplomatyczne w regionach kryzysowych informują o niebezpieczeństwach związanych z ucieczką i nielegalną migracją, konfrontując w ten sposób celowo rozpowszech­niane przez przemytników fałszywe informacje z faktami.

W drugiej połowie 2020 r. Niemcy przejmą 
rotacyjnie sprawowaną prezydencję w Radzie UE. Okres ten pragną wykorzystać w celu wytyczenia kursu w kluczowych obszarach polityki.

Related content