Kształtowanie polityki imigracyjnej

16,4 milionów ludzi żyjących w Niemczech pochodzi ze środowisk migracyjnych
16,4 milionów ludzi żyjących w Niemczech pochodzi ze środowisk migracyjnych Martin Stoever/Bongarts/Getty Images
Niemcy stały się popularnym państwem docelowym dla imigrantów, integracja to ważny temat. Żyje tutaj 18,6 miliona osób wywodzących się ze środowisk migracyjnych.

Republika Federalna Niemiec stała się popularnym państwem docelowym imigrantów, intergracja to ważny temat. Żyje tutaj 18,6 mln osób wywodzących się ze środowisk migracyjnych.

dpa/Julian Stratenschulte

Republika Federalna Niemiec wysunęła się do czołówki światowej wśród krajów będących celem imigracji. Organizacja Współpracy ­Gospodarczej i Rozwoju (OECD) stwierdziła w roku 2017, że Niemcy są nadal drugim co do popularności krajem imigracyjnym na świecie, zaraz po USA. W żadnym z krajów OECD imigracja nie wzrosła w ostatnich latach tak silnie jak w Niemczech. W roku 2015 liczba przybywających tu cudzoziemców, osiągnęła dwa miliony i była wyższa niż kiedykolwiek wcześniej. Wiele osób przybyło w poszukiwaniu bezpiecznego schronienia: przede wszystkim wojny i konflikty, trwające np. w Syrii i Iraku, doprowadziły do tego, że wiele ludzi opuściło swoją ojczyznę, aby szukać schronienia gdzie indziej. W roku 2015 odnotowano jeszcze ok. 1,7 mln imigrantów. Od tego czasu ich liczba sukcesywnie spada.

Rząd Niemiec angażuje się w redukcję przyczyn uchodźctwa i nielegalnej migracji, a także w aktywne kształtowanie i regulację procesów migracyjnych. Do działań tych należy organizowanie powrotu osób, które nie mają perspektyw na pozostanie w Niemczech i wspieranie ich reintegracji w krajach, z których przybyły. W 2016 r. w Niemczech mieszkało łącznie około 10 mln osób posiadających zagraniczne paszporty. 18,6 mln osób miało migracyjną przeszłość. Zalicza się do nich imigrantów, cudzoziemców urodzonych w Niemczech oraz osoby, których któreś z rodziców było czy jest imigrantem lub cudzoziemcem. Grupa ta stanowi ponad 22% całego społeczeństwa. 9,6 mln osób z przeszłością migracyjną posiadało niemiecki paszport. 42% z nich miało obywatelstwo niemieckie od urodzenia. Dalsze 33% to osoby, które przybyły do Niemiec same ­jako przesiedleńcy (lub późni przesiedleńcy), a pozostałe 25% otrzymało obywatelstwo niemieckie poprzez nadanie. Tylko w samym roku 2016 niemieckie obywatelstwo nadano prawie 110 400 cudzoziemcom.

Ludność migracyjna ma znaczny wkład w społeczny i ekonomiczny rozwój w Niemczech. ­Rosnące zapotrzebowanie na fachową siłę roboczą przyciąga do RFN coraz więcej migrantów posiadających dobre kwalifikacje. Rząd Niemiec pragnie umożliwiać dalszą imigrację, aby przeciwdziałać wynikającemu z przemian demograficznych deficytowi wykwalifikowanej siły roboczej. Niezależnie od wzmożonych prób zaktywizowania krajowego potencjału osób czynnych zawodowo oraz imigracji (zarobkowej) z krajów 
UE rząd Niemiec widzi sposób na przeciwdziałanie demograficznej tendencji i swój wkład w zabezpieczenie wystarczającej ilości fachowców także w imigracji wykwalifikowanych fachowców z krajów trzecich spoza Unii Europejskiej.

Osoby posiadające wysokie kwalifikacje otrzymują ułatwiony dostęp do niemieckiego rynku pracy dzięki Niebieskiej Karcie UE. Również fachowcy z krajów spoza UE z nostryfikowanym wykształceniem zawodowym w zawodach, na które jest zapotrzebowanie, np. w służbie zdrowia czy opieki, mogą tu przybywać w celach zarobkowych. Celem zagwarantowania pełnego wykorzystania istniejącego potencjału planuje się stwo­rzenie pakietu ustaw mających koordynować ­dotychczasowe regulacje imigracyjne.

Integracja najważniejszym zadaniem 
polityki migracyjnej

Polityka integracyjna to centralne pole działań politycznych w Niemczech. Postrzegana jest ona jako zadanie ogólnospołeczne. Integracja to oferta, ale również zobowiązanie do podejmowania własnych wysiłków. Ma ona szanse powodzenia tylko jako proces obustronny. Zgodnie z Ustawą o prawie pobytu, cudzoziemcy, którzy legalnie i na czas nieokreślony przebywają na terenie RFN, mają prawo do państwowych świadczeń integracyjnych. Świadczenia te służą nauce języka, integracji w kształceniu zawodowym, w pracy i edukacji, a także integracji społecznej. Ich celem jest włączenie tych osób do społeczeństwa i umożliwienie im aktywnego w nim uczestnictwa. Jako centralny punkt tych działań oferowany jest kurs integracyjny, składający się z kursu językowego i kursu orientacyjnego.

Ponad 30% cudzoziemców w wieku od 20 do 34 lat nie posiada wykształcenia zawodowego. Zwięk­szenie ich udziału w edukacji jest ważnym celem niemieckiego rządu. Reforma ustawy o obywatelstwie z 2014 r. wprowadziła podwójne obywa­telstwo. Dla dzieci cudzoziemców urodzonych w Niemczech po roku 1990 i tu się wychowujących, zlikwidowano „obowiązek wyboru”. Przedtem musiały się one zdecydować na jedno obywatelstwo przed ukończeniem 23-go roku życia.

Ochrona dla uchodźców i osób 
prześladowanych politycznie

Ustawa zasadnicza gwarantuje osobom prześladowanym politycznie podstawowe prawo do azylu. Republika Federalna Niemiec podkreśla w ten sposób swoje poczucie odpowiedzialności historycznej i humanitarnej. W 2015 r. podczas tzw. „kryzysu uchodźczego” do Niemiec przybyło 890 tys. osób w poszukiwaniu schronienia, a ok. 
746 tys. osób złożyło tu w roku 2016 wnioski o azyl. Ostatnio liczba osób szukających bezpiecznego schronienia w Niemczech znowu spada. W 2017 r. wpłynęło prawie 223 tys. wniosków o azyl, a od stycznia do kwietnia 2018 r. było ich ok. 64 tys. Rząd Niemiec popiera solidarnościowe europejskie rozwiązanie kwestii uchodźców, ­angażując się jednocześnie w poprawę ochrony uchodźców i ich wspieranie w krajach, które ich przyjęły.

Related content