Kapsayici bilim aği

Alman üniversitelerinde ve araştırma kuruluşlarında uluslararası ekiplerle araştırma alışıldık uygulamalardan
Alman üniversitelerinde ve araştırma kuruluşlarında uluslararası ekiplerle araştırma alışıldık uygulamalardan Thomas Koehler/Photothek via Getty Images
Uluslararasılığı öne çıkaran ve geniş ağlara sahip olan Alman araştırma coğrafyası kapılarını yurt dışından gelen bilimcilere de açıyor.

Küreselleşme Alman bilim coğrafyası için de aşılması gereken yeni sorunlar doğuruyor. Bilim dalları ve bilimciler arası ağların oluşturulması bu bağlamda asli bir öneme sahip. ­Almanya bu konuda iyi bir noktada bulunuyor. Günümüzde Almanya’daki araştırmacıların yayınladığı bilimsel çalışmaların neredeyse yarıya yakını uluslararası işbirliği çalışmaları dahilinde gerçekleşiyor. “Dünyaya Açık Bilim 2015” raporuna göre 399 yükseköğretim ku­rumunda yabancı ülke vatandaşı olan 38.094 ­öğretim elemanı var ve bu sayının 2.886’ini ­profesörler oluşturuyor; bu rakam, akademik alanda çalışanların toplam yüzde onuna denk düşüyor. 2006 yılından bu yana yükseköğretim kuruluşlarındaki yabancı personel sayısı yüzde 74 oranında artarken yabancı profesörlerin sayısı da yüzde 46’lık bir artış gösterdi. Bunda yakın zamanda Avrupa Birliği’ne üye ülkeleri dışından gelen bilimciler için kolaylaştırılan vize sürecinin de payı var.

dpa/Hirschberger

Bir süreliğine bilimsel çalışmalarını Almanya’ya sürdürmek üzere burs alan yabancı araştırmacıların sayısında da olumlu bir gelişme kaydedildi. Günümüzde sayıları 56.310 olan bu uzmanların geldiği ülkeler arasında öne çıkanlar Rusya, Çin, Hindistan, ABD ve İtalya. Pek çok yükseköğretim ve araştırma kuruluşu yabancı bilimcilerin buradaki yaşamlarına başlarken onlara daha iyi destek sağlayabilmek üzere “Hoş geldiniz merkezleri” oluşturdu. Araştırmacıların Almanya’da kısa süreli ikamet etmeleri de bir kazanım ola­rak görülüyor, çünkü bu araştırmacılar kendi ­ülkelerine döndüklerinde genellikle daha sonraki ortak çalışma ağları için önemli birer partner oluyor.

Yurt dışından gelen bilimciler için Almanya’daki güçlü araştırma altyapısı önemli bir tercih nedeni; bunda bir kısmı dünyada eşi olmayan büyük araştırma gereçleriyle çalışma fırsatına sahip olmanın da etkisi var. Yalnızca Helmholtz Topluluğu farklı araştırma alanlarında yaklaşık 50 büyük gerece sahip. Dünyanın en iyileri arasında sayılan pek çok yabancı bilimci beş milyon Avro’yla Almanya’nın en büyük araştırma ödülü olan ve Humboldt Vakfı tarafından verilen ve Almanya’nın çeşitli üniversitelerinde yer alan Humboldt Profesörlüğü aracılığıyla buraya geliyor.

17.686 Alman bilimci burs desteğiyle yurt dışına gitti; Alman Araştırma Topluluğu (DFG), Avrupa Birliği Marie Curie Programı ve en önemlisi Alman Akademik Değişim Servisi (DAAD) bu alandaki en büyük destekçiler. Dünyada bilim insanları ve öğrenciler için en büyük bilimsel değişim destek kuruluşu olan DAAD’den finansal destek alanların oranı, neredeyse her üç bilimciden ikisi.

Almanya uluslararası düzeydeki bilimsel ­işbirliğini geliştirip derinleştirirken bu ça­lışmaları aynı zamanda da farklı bir kalite ­düzeyine yükseltmeyi de hedefliyor. Federal Eğitim ve Araştırma Bakanlığı (BMBF) buna ­zemin hazırlamak amacıyla 2014 yılında “Uluslararası İşbirliği Eylem Planı”nı devreye soktu.

Uluslararasılaşma stratejisinde iddialı hedefler yönünde revizyon

Bilim ve araştırma alanında 2008 yılında hayata geçirilen “Uluslararasılaşma Stratejisi”nin köklü bir revizyondan geçirilmesi ve günümüzdeki son gelişmelere göre yeniden düzenlenmesi planlanıyor. Bir Avrupa Birliği uygulaması olan, Almanya’nın derinleştirilmesine büyük destek verdiği ve bilimcilere serbest dolaşım hakkı tanımanın yanısıra bilimsel bilgi ve teknolojilerin serbest alışverişine olanak tanımayı hedefleyen Avrupa Araştırma Alanı’nın (ERA) geliştirilmesi bu stratejinin bir parçası. Eylem planı, gelişmekte olan ve geçiş aşamasındaki ülkelerle ileride gerçekleştirilecek işbirliği çalışmalarının ana hatlarını belirlerken Almanya’nın küresel sorunların çözümüne nasıl daha çok katkıda bulunabileceğini açıklığa kavuşturuyor.

Related content